دوشنبه، 11 اسفند 1399
Menu

ﺑﻬﺴﺎزي ﺳﻘﻒ

در اکثر ساختمانهای بنایی قدیمی سقف ساختمان به صورت تخت بوده و توسط طاق ضربی با تیر آهن و یا توسط تیرهای چوبی و پوشش گل اندود اجرا گردیده است. اینگونه از سقفها علاوه بر دارا بودن وزن زیاد فاقد انسجام و صلبیت کافی جهت انتقال نیروی زلزله به عناصر قائم باربر جانبی ساختمان (دیوارهای بنائی) می باشند. سقفها علاوه بر تحمل بارهای ثقلی باید در برابر تغییر شکلهای افقی ایجاد شده در صفحه خود دارای مقاومت و سختی کافی بوده و برای تلاشهای برشی و لنگرهای خمشی ایجاد شده در میان صفحه خود طراحی گردند در غیر اینصورت نمی توانند به صورت یک دیافراگم صلب نقش انتقال نیروی جانبی زلزله را به اجزاء قائم باربری که به آنها متصل هستند به خوبی به انجام رسانند. عدم انسجام و یکپارچه نبودن سقفها باعث می گرددکه در هنگام وقوع زلزله سقفها به صورت تکه تکه متلاشی گردیده و سقوط نمایند که این مورد باعث ایجاد خسارت زیاد جانی و مالی میگردد در صورتیکه در سقفهای منسجم و یکپارچه پس از تخریب قسمتی از دیوارها ممکن است سقف سقوط نماید اما متلاشی نمی شود و معمولا پس از سقوط هنوز بعضی از نقاط آن بر روی دیوارهای باقیمانده تکیه دارند که در زیر آنها فضای خالی جهت خروج افراد و امدادرسانی در هنگان زلزله وجود دارد. بنابراین با افزایش یکپارچگی و انسجام سقفها علاوه بر به تاخیر انداختن تخریب سقفها و کمتر کردن خسارت ناشی از متلاشی شدن آنها می توان صلبیت جانبی سقفها را افزایش داد که باعث توزیع مناسبتر نیروی زلزله بین دیوارهای بنائی گردیده ومقاومت جانبی ساختمان را به میزان زیادی افزایش میدهد.


برای بهسازی و بهبود عملکرد سقف ها در سازه های بنایی راهکارهای زیر موجود است:

  • کاهش وزن سقف
  • انسجام سقف
  • تقویت بازشو 
  • یکپارچگی سقف شیبدار 

 

1. کاهش وزن سقف

 چنانچه سقف به دلیل زیاد بودن وزن آسیب پذیر باشد و یا باعث افزایش بار وارده بر سازه و در نتیجه نیروی برشی پایه می گردد، می توان کف سازی موجود را برداشت و به جای آن یک لایه جدید از مصالح سبک اجرا کرد.


2. انسجام سقف 

در بیشتر موارد سقف ساختمانهای بنایی غیر مسلح از نوع طاق ضربی یا سقف جوبی بوده و در بعضی موارد نیز به صورت تیرچه بلوک می باشد. سقفهای از جنس تیرچه بلوک در صورتیکه به خوبی اجرا شده باشند، مناسب بوده و از صلبیت و انسجام کافی برخوردار می باشند. اما سقف های طاق ضربی از نوع دیافراگم های نیمه صلب و سقف های چوبی، انعطاف پذیر محسوب شده و لازم است با جزییاتی مناسب انسجام کافی در آنها به وجود آورده شود.







برای انسجام بخشی سقف های طاق ضربی باید از میلگردهای نمره ۱۴ که به صورت ضربدری و افقی در جهت عمود بر تیرهای سقف اجرا می شوند، استفاده کرد . بدین منظور لازم است ابتدا کف سازی در محل های مورد نظر 

تراشیده شود و آرماتورها به تیرهای سقف جوش شوند. استفاده از جوش با بعد ۳ میلیمتر کفایت می کند. در این روش، به جای استفاده از میلگرد، می توان از تسمه های به عرض ۳ سانتیمتر و ضخامت ۶ میلیمتر نیز استفاده کرد. مساحت چشمه هایی که بدین صورت منسجم می شوند باید کمتر از ۲۵ مترمربع باشد. در صورتی که نتوان از روش فوق در صلب نمودن سقف استفاده کرد، می توان به با تراشیدن اندود زیر سقف و جوش دادن میلگرد یا تسمه های ضربدری در زیر سقف آنرا تقویت کرد. یا با برچیدن کف سازی موجود و اجرای یک لایه بتن مسلح به ضخامت حداقل ۵ سانتی متر بر روی تیرها (تبدیل به سقف مرکب ) آنرا منسجم ساخت. در دهانه های کناری باید تیرچه های سقف در فواصل ۲ متری به تیرجه های داخلی بوسیله میلگرد یا تسمه متصل شوند.

 

 

 

 

 

 

3. یکپارچگی سقف شیبدار 

برای ایجاد یکپارچگی در سقف های شیبدار، می توان از تسمه یا میلگردهای ضربدی استفاده نمود (مشابه با بند قبل). مساحت هر یک از چشمه هایی که با میلگرد ضربدری منسجم می شوند لازم است از ۲۵ متر مربع کمتر باشد. در شکل زیر روش تقویت سقف شیبدار و دیوار انتهایی را با استفاده از کلاف قائم نشان می دهد. همچنین برای تقویت دیوار از ستون چوبی یا فولادی برای کمک به انتقال بار ثقلی متمرکز آورده شده است.


 

 

 

4. تقویت بازشو 

در دال چنانچه دال به لحاظ وجود بازشوهای بزرگ آسیب پذیر باشد، می توان به عنوان مثال مطابق شکل زیر با کلاف بندی در محیط بازشو این نقص را بر طرف نمود.